"علل بوجود آمدن خرابی در عضو بتنی"
همانطور
كه در ابتداي مطالب ذكر شد يك سازه بتني در طول عمر خود همواره تحت تاثير
عوامل مختلفي همچون بروز حوادث طبيعي و يا بارگذاريهاي نادرست و بيش از
حد، نيز تغيير آيين نامه ها و بسياري موارد ديگر، دچار فرسودگي مي شود و
مطمئنا استحكام مورد انتظار ما را از دست مي دهد. از اين رو كنترل،
نگهداري و تقويت اعضاي خمشي و فشاري سازه هاي بتني اهميت فراواني مي يابد.

مرحله ابتدايي براي يافتن عيوب يك سازه بتني، كنترل آن است.
در
گام نخست يك بازديد چشمي كامل انجام مي پذيرد، بازديد از سايت شامل عيب
يابي و يافتن نشانه هاي تخريب همچون ترك برداشتن، لكه هاي زنگ زدگي، ورقه
ورقه شدن و هدايت نامناسب آب و جمع شدن آن بر روي بخشي از سازه است،
همچنين ممكن است علاوه بر بازديد چشمي آزمايشاتي همچون بررسي مقدار كلر،
اندازه گيري ضخامت لايه و پوشش تقويتي سازه و ... نيز انجام پذيرد.
مورد
ديگري كه بسيار حائز اهميت مي باشد مطالعه گذشته سازه و مشكلاتي است كه
احتمالا در قديم وجود داشته است. بهترين و اولين مكان براي انجام اين
بررسي ها مناطق بحراني سازه ميباشد.
در اينجا ممكن است عيوب زير ديده شود:
- ورقه ورقه و پوسته پوسته شدن
- متخلخل شدن و وجود فاصله، بين اجزاء درشت بتن
- ترك ها، اندازه و محل آن
- وجود مناطق مرطوب در بتن
- انجام تعميرات در گذشته
- فرسايش و از بين رفتن قسمتي از سطح بتن
- تخريب ناشي از برخورد وسائل نقليه و مانند آن
- شوره زدن در اثر وجود نمك بر سطح بتن
- هوازدگي و تغييراتي در رنگ، مقاومت و تركيبات بتن
بر اساس موارد مورد بحث در كتاب "ترك خوردگي در سازه هاي بتني" (مركز تحقيقات ساختمان و مسكن)
بروز
اين مشكل در يك سازه مي تواند در اثر جمع شدگي بتن يا در اثر گذشت زمان،
نيز در سيستمهاي بتن لايه اي يا بتن ريزي هاي حجيم، همچنين در بتن هاي پيش
تنيده و يا در اعضاي خمشي ايجاد شود.
وجود
قيد ( اعضا و پي، فولاد تقويتي و...) كه باعث ايجاد تنش كششي بيش از
مقاومت كششي بتن مي شود و نيز وجود اختلاف جمع شدگي بين لايه سطحي بتن و
مقطع دروني بتن باعث بروز ترك خوردگي در بتن مي شود.
عوامل موثر در جمع
شدگي عبارتند از: تركيبات سيمان، مقدار آب و نسبت اختلاط مواد، نوع
سنگدانه ها، نيز اندازه و شكل قطعه بتني، محيط و زمان خشك شدن آن
بارهاي
دائمي و متناوب موجب افزايش مقدار ريز ترك ها در بتن مي شود، عرض ترك
تابعي است از ضخامت پوشش بتني روي فولاد، همچنين اثر محيط نامناسب در دراز
مدت مي تواند در ايجاد و توسعه ترك ها موثر بوده و براي بتن و فولاد مضر
باشد. اگر بتن به حد زيادي اشباع شده باشد و در برابر يخبندان و آب شدن
پياپي مقاوم نباشد هنگام يخبندان ترك مي خورد، اين مساله مي تواند بدليل
استفاده از سنگدانه هاي غير مقاوم يا نبود يك سيستم حفره هاي هوا و نيز
محافظت نكردن بتن باشد.
در
مورد ترك خوردگي هايي كه در سيستم هاي بتن لايه بندي شده بوجود مي آيد مي
توان عوامل زير را ذكر نمود: ترك خوردگي بر اثر تنش، جمع شدگي نابرابر،
اجراي نامناسب، دماي نا برابر و تابيدگي و شكست لايه ها